Archiwum wystaw


"Nostalgia za Kresami. Ludowa tkanina wileńska, poleska i huculska”



Budynek A, III piętro.
Wystawa czynna do 29.12.2017 r.

Wystawa pozwala poznać elementy bogatej regionalnej kultury wieloetnicznej Polski kresowej. Dzięki prezentowanym ludowym tkaninom, a także niekonwencjonalnej aranżacji przestrzeni wystawienniczej autorstwa Franciszka Kłaka, goście Muzeum mogą niejako zajrzeć do typowego domu mieszkańców Kresów Wschodnich. Znajdą tam między innymi wileńską radziużkę czy pochodzącą z terenu obecnej Białorusi dzierużkę, tkaniny o geometrycznym roślinnym ornamencie, służące jako nakrycia na łóżka.

Eksponaty, które znajdują się na wystawie pełniły nie tylko rolę użytkową czy dekoracyjną – miały także duże znaczenie w obrzędach religijnych, np. lniane lub lniano-bawełniane ręczniki, zdobione haftem i koronkami. W domach i kościołach były zawieszane nad świętymi obrazkami, a panna młoda podczas wesela rozdawała je w podarunku swoim krewnym i ważniejszym gościom. Z kolei charakterystyczne dla wystroju wnętrza domu na Huculszczyźnie, wieszane na ścianie kilimy, odgrywały dużą rolę w obrządku pogrzebowym – nakrywano nimi trumny zmarłych, a po ceremonii pozostawiano w cerkwi czy kościele. Inna typowa huculska tkanina – liżnik, czyli rodzaj grubego, włochatego koca, była używana jako kołdra. Nakrywano nią ławy i łóżka, ale też służyła jako dekoracja domu. Wierzono, że liżniki przynoszą szczęście, więc często ofiarowywano je młodej parze jako prezent ślubny. Zaprezentowany na ekspozycji cykl fotografii, wykonanych w latach 2008-2011 pokazuje miejsca, gdzie liżniki nadal powstają oraz sposób ich produkcji, który niewiele się zmienił od przełomu XIX i XX wieku.

Oprócz tkanin podziwiać można niezwykle rzadkie czarne hafty poleskie. Zdobiono nimi ręczniki, obrusy oraz fragmenty stroju. Nie występują już w miejscach, w których powstawały, nie zachowały się także w muzeach białoruskich. Do naszych zbiorów zostały zakupione z prywatnej kolekcji artystki i entuzjastki kultury ludowej – prof. Eleonory Plutyńskiej, której hafty służyły za inspirację przy tworzeniu własnych projektów.

Istotnym uzupełnieniem wystawy są archiwalne fotografie wnętrz, ludzi i pejzaży, które pozwolą jeszcze lepiej poznać i zrozumieć tamte czasy i tereny, z których pochodzą prezentowane hafty. Zdjęcia zostały wykonane w latach 30. XX wieku przez Józefa Szymańczyka. Negatywy – zakopane w walizce w przydomowym ogrodzie – cudem przetrwały czas wojny.

Kuratorka: Lidia Zganiacz

Producentka: Jolanta Piwońska

Projekt ekspozycji: Franciszek Kłak

Projekt graficzny: Mirosław Owczarek

Wydarzenia towarzyszące

Tekst kuratorski.

 

Zobacz również


Metamorfizm

Magdalena Abakanowicz odcisnęła wyraźny ślad w światowej sztuce tkaniny dzięki prezentacji swoich przemyśleń, idei i osiągnięć na kilku edycjach legendarnego Biennale Tkaniny w Lozannie

Christian Dior i ikony paryskiej mody z kolekcji Adama Leja

The New Look – rewolucja, która zmieniła modę i kulturę.

Od 29 czerwca do 9 września

Z nici Ariadny

Ogólnopolska Wystawa Rękodzieła Artystycznego „Z nici Ariadny” ma charakter konkursowy, a jej kolejne edycje cieszą się ogromnym zainteresowaniem wśród artystów amatorów, pasjonatów i mistrzów rękodzieła, którego głównym tworzywem są nici.

1.05-10.09.2018 r.

RAZEM TWORZYMY ŚWIAT. WYSTAWA LALEK

21 lalek z Afryki i Ameryki Łacińskiej, wśród nich, te które są opiekunkami domu, rodziny, amuletem chroniącym przed złem. O niektórych mówi się, że mają duszę...

PolishUp

Wystawa PolishUp to ważna część projektu BiznesUp! design made in Poland, którego celem jest promocja rodzimego wzornictwa w kraju i za granicą, a także wsparcie międzynarodowej współpracy polskich marek.