Biała Fabryka


 



Biała Fabryka jest jednym z ważniejszych symboli dawnej Łodzi i jej włókienniczej historii. To tutaj powstała pierwsza w Łodzi zmechanizowana przędzalnia i tkalnia bawełny. W Białej Fabryce została uruchomiona pierwsza w mieście maszyna parowa, a co za tym idzie stanął tu też pierwszy komin fabryczny. Kompleks swoją nazwę zawdzięcza charakterystycznemu jasnemu tynkowi, który znacząco wyróżniał go wśród innych późniejszych, na ogół nieotynkowanych budynków fabrycznych.

Trzypiętrowy gmach fabryki przy ul. Piotrkowskiej 282 został zbudowany przez Ludwika Geyera i powstał w latach 1835-1838. Nieco później (1847) dobudowano skrzydło południowe, a w 1886 roku zabudowa została uzupełniona o skrzydło wschodnie. Czteroskrzydłowa fabryka z budynkiem Starej Kotłowni pośrodku dziedzińca, z wysokim kominem, dwiema wieżami kurzowymi i dwiema wieżami ciśnień jest wyjątkowym rozwiązaniem architektury industrialnej, niespotykanym w innych fabrykach.

Proces rewitalizacji obiektu z różnych przyczyn był podzielony na wiele etapów. Pierwsze prace remontowo-budowlane dotyczyły najstarszych skrzydeł – zachodniego, północnego i południowego. Przystosowanie fabrycznych hal do potrzeb muzeum wymagało stworzenia przestrzeni ekspozycyjnych, magazynowych i biurowych. Była to prawdopodobnie pierwsza w Polsce i jedna z pierwszych na świecie adaptacji architektury postindustrialnej do celów muzealnych.

Z czasem dawny blask odzyskały: stara kotłownia z kominem, łaźnia, dziedziniec wewnętrzny oraz „żeliwny” a także powtórnie, w wyniku zmiany koncepcji konserwacji zabytków, północne skrzydło budynku. Jako ostatnie, odnowione i zagospodarowane na nowoczesne sale wystawowe zostało okazałe skrzydło wschodnie fabryki. Centralne Muzeum Włókiennictwa w Łodzi stało się jego gospodarzem dopiero w 2002 roku. Do tego czasu najmłodsza i największa część fabryki formalnie była użytkowana przez Zakłady Przemysłu Bawełnianego „Eskimo”

Obecnie w najstarszym skrzydle zachodnim od ulicy Piotrkowskiej, znajdują się sale wystawowe. Część północna mieści biura, sale konferencyjne oraz magazyny. 

Dowiedz się więcej


Ludwik Geyer – pierwszy Lodzermensch, król perkalu

Ludwik Geyer, był pierwszym łódzkim przedsiębiorcą-wizjonerem.

HISTORIA

W XIX i XX wieku Łódź była największym w kraju ośrodkiem przemysłu włókienniczego. Naturalne więc było, że muzeum tkactwa, którego pomysł narodził się w 1946 roku, powinno powstać właśnie tu.